វិចារណកថា ៖ តើប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា របស់កម្មករអាចដំឡើង ស្រេចតែចិត្ត បានដែរឬទេ? ហេតុអ្វី?
ភ្នំពេញ ៖ រៀងរាល់ឆ្នាំ នៅពេលការចរចាប្រាក់ឈ្នួល អប្បបរមាចាប់ផ្តើម តួលេខផ្សេងៗតែងតែត្រូវបានលើកឡើងពីសំណាក់សហជីព តំណាងកម្មករ និងនិយោជក ។ ភាគីកម្មករចង់ឃើញប្រាក់ឈ្នួលកើនឡើង ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងថ្លៃជីវភាព ខណៈភាគីនិយោជកបារម្ភពីថ្លៃដើម ផលិតភាព និងសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែង។ ប៉ុន្តែ សំណួរសំខាន់ជាងតួលេខគឺ ៖ តើការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា អាចសម្រេច តាមតែការទាមទាររបស់ភាគីណាមួយបានឬទេ? ចម្លើយតាមច្បាប់គឺ មិនបានទេ។
ច្បាប់ស្តីពីប្រាក់ឈ្នួលអប្បបរមា បានកំណត់ថា ការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលត្រូវឆ្លងកាត់យន្តការពិភាក្សាត្រីភាគី រវាងតំណាងរាជរដ្ឋាភិបាល តំណាងកម្មករនិយោជិត និងតំណាងនិយោជក ហើយត្រូវផ្អែកលើលក្ខណវិនិច្ឆ័យសង្គម និងសេដ្ឋកិច្ចចំនួន៧។
និយាយម្យ៉ាងទៀត តួលេខដែលត្រូវបានលើកឡើងខ្លាំងជាងគេ មិនប្រាកដថាជាតួលេខដែលសមស្របជាងគេនោះទេ។ តួលេខណាមួយត្រូវមានមូលដ្ឋានលើទិន្នន័យ និងស្ថានភាពសង្គម-សេដ្ឋកិច្ចជាក់ស្តែង។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី១៖ ស្ថានភាពគ្រួសារ
ប្រាក់ឈ្នួលមិនមែនសម្រាប់តែការចំណាយ របស់កម្មករម្នាក់ឯងនោះទេ។ កម្មករជាច្រើនមានបន្ទុកជួយឪពុកម្តាយ កូន ឬសមាជិកគ្រួសារ។ ដូច្នេះ ការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលត្រូវពិនិត្យថា កម្រិតប្រាក់ចំណូលអាចរួមចំណែកគាំទ្រ ជីវភាពគ្រួសារបានកម្រិតណា។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី២៖ អតិផរណា
នៅពេលតម្លៃម្ហូបអាហារ ការដឹកជញ្ជូន និងសេវាចាំបាច់ផ្សេងៗកើនឡើង ប្រាក់ចំណូលដដែលអាចទិញទំនិញ និងសេវាបានតិចជាងមុន។ ដូច្នេះ អតិផរណាគឺជាធាតុសំខាន់មួយសម្រាប់វាស់ថា អំណាចទិញរបស់កម្មករកើនឡើង ឬថយចុះ។
ទោះជាយ៉ាងណា អតិផរណាមិនមែនជាលក្ខណវិនិច្ឆ័យតែមួយដែលត្រូវយកមកកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលនោះទេ។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី៣៖ ថ្លៃជីវភាពរស់នៅ
ថ្លៃជួលបន្ទប់ ម្ហូបអាហារ ទឹក ភ្លើង ការធ្វើដំណើរ សុខភាព និងការចំណាយប្រចាំថ្ងៃ សុទ្ធតែជាផ្នែកនៃថ្លៃជីវភាពរបស់កម្មករ។
នេះជាមូលហេតុដែលភាគីកម្មករតែងចង់ឃើញការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួល។ ប៉ុន្តែ ក្នុងការសម្រេចលើកម្រិតប្រាក់ឈ្នួល ថ្លៃជីវភាពក៏ត្រូវយកទៅថ្លឹងថ្លែងជាមួយកត្តាសេដ្ឋកិច្ចផ្សេងទៀតផងដែរ។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី៤៖ ផលិតភាពការងារ
ផលិតភាពការងារជាកត្តាសំខាន់មួយដែលជាញឹកញាប់មិនសូវត្រូវបានលើកមកពិភាក្សាច្រើនក្នុងសាធារណៈ។
ប្រាក់ឈ្នួលអាចកើនឡើងប្រកបដោយចីរភាពបាន នៅពេលផលិតភាពក៏កើនឡើងស្របគ្នា។ ប្រសិនបើថ្លៃឈ្នួលកើនលឿនជាងផលិតភាព សហគ្រាសអាចប្រឈមនឹងថ្លៃដើមខ្ពស់ជាងមុន ខណៈសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងអាចថយចុះ។
ដូច្នេះ ការពិភាក្សាប្រាក់ឈ្នួលមិនអាចមើលតែថា កម្មករចង់បានប៉ុន្មាននោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវពិនិត្យផងដែរថា ផលិតភាព និងសេដ្ឋកិច្ចអាចទ្រទ្រង់បានកម្រិតណា។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី៥៖ ភាពប្រកួតប្រជែងរបស់ប្រទេស
កម្ពុជាមិនប្រកួតប្រជែងតែជាមួយខ្លួនឯងនោះទេ។ ក្នុងវិស័យវាយនភណ្ឌ កាត់ដេរ ស្បែកជើង និងផលិតផលធ្វើដំណើរ កម្ពុជាត្រូវប្រកួតប្រជែងជាមួយប្រទេសផលិតផ្សេងៗ ទាំងលើតម្លៃ ផលិតភាព ល្បឿនផលិត និងបរិយាកាសវិនិយោគ។
ការដំឡើងប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ពេក ប្រសិនបើមិនសមស្របជាមួយផលិតភាព អាចធ្វើឱ្យថ្លៃដើមផលិតកម្មកើនឡើង និងប៉ះពាល់ដល់ការបញ្ជាទិញ។
ផ្ទុយទៅវិញ ប្រសិនបើប្រាក់ឈ្នួលមិនកើនស្របនឹងជីវភាព ក៏អាចបង្កសម្ពាធលើកម្មករ និងប៉ះពាល់ដល់គុណភាពកម្លាំងពលកម្មផងដែរ។
នេះហើយជាចំណុចដែលការចរចាត្រូវស្វែងរក តុល្យភាព។
លក្ខណវិនិច្ឆ័យទី៦៖ ស្ថានភាពទីផ្សារការងារ
ប្រាក់ឈ្នួល និងការងារ គឺជាបញ្ហាពីរដែលមិនអាចបំបែកចេញពីគ្នាបាន។
កម្មករមិនត្រឹមតែត្រូវការប្រាក់ខែខ្ពស់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ត្រូវការការងារដែលមានស្ថិរភាពផងដែរ។ ដូច្នេះ ត្រូវពិនិត្យថា ទីផ្សារការងារកំពុងបង្កើតការងារថ្មី ឬកំពុងថយចុះ តើសហគ្រាសកំពុងជ្រើសរើសបន្ថែម ឬកាត់បន្ថយកម្មករ និងតើតម្រូវការកម្លាំងពលកម្មមានកម្រិតណា។
ការកំណត់ប្រាក់ឈ្នួលដែលមិនគិតពីស្ថានភាពទីផ្សារការងារ អាចបង្កសម្ពាធលើឱកាសការងារថ្មី និងការរក្សាការងារដែលមានស្រាប់៕
